Kadınlarda İdrar Kaçırma

İdrar kaçırma problemi hem kadınlarda hem de erkeklerde görüldüğünde ciddi sosyal ve ekonomik problemleri olan bir hastalıktır. Genel olarak kadın toplumda görülme ihtimali daha yüksektir. Toplumda idrar kaçırmanın sıklığı tam olarak bilinmemektedir bunun en önemli nedeni bu şikâyeti yaşayan insanların birçoğunun doktora gitmemesidir.

Yanlış bir inanış olarak kadınlarda idrar kaçırmanın sadece ileri yaş problemi olduğu düşünülür ilerleyen yaşlarda görülme ihtimali daha fazla olmakla beraber genç yaş grubunda da azımsanmayacak oranda idrar kaçırma problemleriyle karşılaşmaktayız.

İdrar Kaçırma Nedenleri

İdrar kesesinin temelde iki fonksiyonu vardır. Bunlar idrarı depolama ve boşaltma fonksiyonları olarak sayılabilir. İdrar kaçırma problemlerinde bu iki fonksiyondan birinde problem olduğunu görmekteyiz. İdrar kaçırma problemlerinde hastayla yapılacak görüşme ve hasta muayenesi problemin ne olduğu ile ilgili doktora ciddi ipuçları verir. İdrar kesesi için yapılacak endoskopik incelemeler ve radyolojik görüntüleme yöntemleri konulacak klinik tanı için çok önemli yer kaplar.

Ürodinamik incelemeler dediğimiz idrar kesesinin idrarı depolama fonksiyonlarını ve idrarı boşaltma fonksiyonlarını gösteren incelemeler idrar kaçırma şikâyetlerinde kullanılan en önemli incelemelerden biridir. Bu testlerin uygun şekilde yapılıp doğru yorumlanması hastalığının tanısının konulmasında ve tedavinin planlanmasında çok önemlidir.

Kadınlarda İdrar Kaçırma

Kadınlarda idrar kaçırma problemleri üroloji ve kadın doğum uzmanlarının günlük klinik pratiklerinde sıklıkla karşılaştıkları problemlerdir. Yapılacak Ürodinamik incelemelerin uygulanması ve yorumlanması üroloji bölümü doktorları tarafından yapılmaktadır. Bu nedenle idrar kaçıran kadın, kadın doğum polikliniklerine bile başvursa bu hastalığın tanı ve tedavisinde yolu mutlaka ürolojiye düşecektir.

İdrar kaçırma problemlerinde problemin ne kadar ciddi olduğu kişiyle yapılacak görüşmede veya uygulanacak testlerle anlaşılabilir. Kadınlarda idrar kaçırma hem kişinin sosyal hayatını ciddi bir şekilde etkilemekte hem de hijyenik problemler nedeniyle sağlığını tehlikeye atmaktadır. Yaşam kalitesini ciddi şekilde bozan idrar kaçırma çoğu zaman kadınların bu problemin çözümü olmadığına dair inançları nedeniyle doktora gitmemeleriyle sonuçlanır.

İdrar Kaçırma Tipleri

Genel olarak görülen iki tip idrar kaçırma problemi vardır. Bunlardan birisi, “stres inkontinans” dediğimiz kişinin efor sarf ettiğinde güldüğünde öksürdüğünde veya hapşırdığında idrar kaçırdığı idrar kaçırma şeklidir. Diğer tip idrar kaçırma, “sıkışma tipi idrar kaçırma” dediğimiz ve kişinin ani idrara sıkışma ve genellikle tuvalete yetişemeden idrar kaçırması şeklinde karşımıza çıkar. Genellikle idrar kesesi kaslarının istemsiz ve ani kasılmasıyla oluşur. Bazı kadın hastalarımızda da karışık tip idrar kaçırma dediğimiz bu iki idrar kaçırma şeklinin beraber görüldüğü üçüncü bir tipte de görülebilir.

Prostat Hastalıkları ile ilgili yazdığım makalemi de okumayı unutmayın!

Kadınlarda İdrar Kaçırma Neden Olur

Kadınlarda idrar kaçırma neden olur diye bakıldığında bunun anatomik dediğimiz yapısal bir probleme bağlı olabileceği veya fizyolojik dediğimiz idrar kesesi kaslarının çalışması gibi bir probleme bağlı olabileceği düşünülür. Kadınlarda idrar kaçırma şikâyetiyle gelen hastalarımızın yarısına yakınında “sistosel” denilen idrar kesesinin sarkma problemi olduğu görülmektedir. Bu problem her ortaya çıktığında mutlaka tedavi edilmesi gerekmemektedir. Yaşla beraber bunun görülme ihtimali artmaktadır.

İdrar Kesesinin Sarkması

Genellikle kadınlar tuvalette ellerine bu bölgede bir kitle geldiğini ve ıkınma sonucu bu kitlenin dışarı doğru büyüdüğünü tarif ederler. Ele gelen bu kitle idrar kesesi olabileceği gibi “rektosel” dediğimiz kalın bağırsak ya da vajenin kendi dokusu da olabilir. Problemin ne olduğu ve ne kadar ciddi olduğu yapılacak muayene ile görülecektir. Eğer sarkan yapı bağırsak ise benzer problemler bağırsak problemleri olarak da karşımıza çıkabilir.

Bu bölgeden karşımıza çıkabilecek organ sarkmaları kadınlarda biyolojik, sosyal ve psikolojik sonuçlarla karşımıza gelebilir. Seksüel fonksiyon bozukluğu yaratacağı için kadının kendisini ve partnerini de etkileyecektir. Bu bölgede meydana gelen sarkmalar vajinal muayene ile değerlendirilip hangi bölgeden ne kadar ciddi bir sarkma olduğu ortaya çıkartılır. Genellikle bu probleme bağlı karşımıza çıkan idrar kaçırmaların tedavisinde bu organ sarkmalarının düzeltilmesi gerekmektedir. Bazen kadınlar sadece idrar kesesi ve bağırsak sarkmalarıyla beraber doktora başvurur ve idrar kaçırma problemleri yoktur. Bu sarkma problemi düzeltildikten sonra idrar kaçırma problemi ortaya çıkabilir. Yani bu organların sarkması bazı durumlarda idrar kaçırmayı engeller.

Ameliyat sonrası ortaya çıkabilecek idrar kaçırma problemlerini yapılacak muayeneler ile beraber ameliyattan önce tahmin etmek ve bu ameliyatlar sırasında buna yönelik önlemlerin alınması tekrar ameliyat gereksinimi ortadan kaldırabilir. Tam oranları bilinmemekle beraber orta yaştan itibaren kadınların yaklaşık yarısında idrar kaçırma problemi olduğu tahmin edilmektedir. Genel olarak kadınların %10’unda her gün idrar kaçırma olduğu tahmin edilir. Bu problemin tanısın konulması ve tedavi edilmesi kadının sağlığı ve sosyal konforu açısından çok önemlidir. Özellikle doğum sayısının fazla olduğu toplumlarda bu bölgedeki organlarda dışarıya sarkma riski daha fazla olduğu problemin daha fazla görüldüğü tahmin edilmektedir.

Öksürürken İdrar Kaçırma

İdrar kaçırma problemi ile doktora başvuran kadınlarda hangi tip idrar kaçırma problemi olduğu genellikle hastanın kendi hikâyesi ile ortaya çıkacaktır. Herhangi bir eforla yani öksürme ve gülme ile ortaya çıkan idrar kaçırma problemleri ve sıkışma tarzı idrar kaçırma problemlerinin birbirinden ayrılması önemlidir. Çünkü bunların tedavileri birbirlerinden farklıdır. Hastalardan alınacak hikayelerde idrar yaparken ağrının olup olmaması, idrarda kan görülmesi bu bölgeden geçirilen ameliyatlar, bu bölgeye yapılan radyoterapi işlemleri, tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları, kişinin kullandığı ilaçlar, ve ek hastalıkları mutlaka sorgulanır çünkü bu faktörler idrar kaçırma problemi ortaya çıkarabilen veya arttırabilen problemlerdir.

İşeme Günlüğü

Bazen hastalar doktor muayenesi sırasında idrar kaçırmanın sıklığını ve ciddiyetini anlatamayabilir böyle durumlarda hastalardan işeme günlüğü denilen günlükler tutması istenir. Bu günlüklerde hasta aldığı sıvı miktarını, 24 saat içerisinde gündüz ve gece yaptığı idrar miktarlarını, saatlerini, idrar kaçırma sıklıklarını not eder. Bu tablolar en az 24 saatlik zaman dilimleri için yapılır ideali 3 veya 5 günlük tablolar halinde hazırlanarak doktora getirilmesidir. Yapılacak bu işeme günlükleri 3 ila 7 gün arasında yapılmalı ve sonuç doktor tarafından incelenmelidir. Bu günlüklerin incelenmesi kabaca problemin idrar kesesinin idrarı depolamasında mı yoksa boşaltmasında mı olduğunu gösterebilir.

Hastaların hikâyelerinin alınması açısından yapılacak muayeneleri de kadında olabilecek organ sarkmalarının değerlendirilmesi, mesanenin tamamen boşaltılıp boşaltılmadığının görülmesi ve sürekli idrar kaçırmaya bağlı bu bölgede oluşabilecek dermatolojik problemlerin gözlemlenmesi açısından önemlidir. Yapılacak en önemli laboratuvar incelemeleri idrar analizleridir. Çünkü kadınlarda erkeklere göre daha çok görülen idrar yolu enfeksiyonları da idrar kaçırma problemlerini ortaya çıkarabilir veya var olan problemleri arttırabilir.

Genital Siğiller ile ilgili yazdığım makalemi de okumayı unutmayın!

İdrar Yolu Enfeksiyonları

İdrar analizlerinde idrar yolu enfeksiyonu, idrarda kan veya protein bulunması, şeker bulunması anlaşılır ve tedavi edilebilir. Özellikle şikâyetlerini söyleyemeyen, yatalak olan, huzurevinde yaşayan veya nörolojik problemi olan kadınlarda idrar analizlerinin düzenli yapılması sadece idrar kaçırma problemi açısından değil diğer sağlık problemleri açısından da önemlidir. İdrar kaçırma problemi ile gelen kadınlarda sadece idrar yolu enfeksiyonuna tanı konulup tedavi edilmesi bile bazen tatminkâr sonuçlar verebilir.

Bazen kadınlarda idrarın hepsini boşaltamama problemi olduğu görülür. Kişi idrarını tam boşaltamadığı için sürekli idrar kesesinde yüksek miktarda idrarla yaşar, bu sık tuvalete gitmesine idrarını yaptıktan sonra rahatlamamasına ve idrar kaçırmasına neden olur. Bunun en önemli nedenleri idrar kanallarının darlığı veya idrar kesesinin kaslarının tam olarak çalışmamasıdır. Bu nedenle hastaların ultrason ile idrar yaptıktan sonra tekrar değerlendirilmesi ve idrar kesesinin tamamen boşaltılıp boşaltılamadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. Hastaların laboratuvar incelemelerinde böbrek fonksiyonları mutlaka gözden geçirilir. İdrar kesesini uzun süre boşaltamayan hastalarda zamanla bu durum böbrek fonksiyonlarını etkileyebilir. Laboratuvar incelemelerinden sonra yapılacak ultrasonografi incelemeleri idrar kaçırma problemi olan hastalarda böbreklerin ve idrar kesesinin değerlendirilmesini sağlayacaktır.

Ürodinamik İnceleme

Ürodinamik inceleme dediğimiz idrar yapma fonksiyonlarının ölçülmesi, idrar kaçırma şikâyetlerinin tanısının  konulmasında çok önemlidir. Bunların en basiti üroflometri denilen ve halk arasında işeme testi olarak bilinen incelemedir. Bu incelemede kişi idrara sıkışır ve idrarını hastanede ürodinami odasındaki özel bir tuvalete yapar. Cihaz kişinin birim zamanda yaptığı idrarı değerlendirerek doktora bir rapor halinde verir. Bu inceleme en basit ürodinami incelemesi olmakla beraber çok faydalı bilgiler verir. Kişinin idrarını ne kadar sürede ve ne kadar hızla yaptığını ve istenilen sürede boşaltılıp boşaltılmadığını gösterir. Ancak zaman zaman hastaların hastane ortamında stresten dolayı bu incelemeyi çok rahat yapamadığı görülür. Bu nedenle inceleme yapılacak hastalara birden fazla defa bu testin yapılması ve ortalama değerlerin alınması gerekebilir. Diğer bir test yöntemi de “ped testi” dediğimiz bir testtir. Bu testte ne kadar idrar kaçırma problemi olduğunu görmek için idrar kaçırma pedleri kullanılır ve bunlar tartılarak değerlendirilir.

İdrar Kaçırma Tedavisi

İdrar Kaçırma Tedavisi

İdrar kaçırmanın tedavisi şekline göre değişmektedir. Hangi tip idrar kaçırma olduğuna karar verildikten sonra ameliyat veya ilaç tedavisi uygulanıp uygulanmayacağı kararlaştırır. İdrar kaçırmanın anatomik bir probleme bağlı olduğu düşünülürse bunun düzeltilmesi için yapılacak ameliyatlar veya halk arasında asma ameliyatı ya da hamak ameliyatı olarak bilinen ameliyatlar bu problemlerde en çok yapılan ameliyatlardır. Doğru hastaya doğru ameliyat şekli seçildiğinde oldukça yüz güldürücü sonuçlar elde edilir. Ameliyat yöntemleri genellikle stres tipi idrar kaçırma dediğimiz eforla, gülmeyle, öksürmeyle ortaya çıkan idrar kaçırma şekillerine yapılır. Problemin ne olduğu anlaşıldıktan sonra yapılacak birden çok ameliyat şekli vardır.

Kadınlarda İdrar Kaçırma Ameliyatı

Kadınlarda idrar kaçırma ameliyatından sonra dikkat edilmesi gerekenler sıklıkla sorulan sorulardandır. Mutlaka ki belli bir süre dinlenilmesi tavsiye edilir. Kişi kendisini enfeksiyonlardan korumalıdır. Ameliyat sonrası kilo alınmaması önemlidir. Hareketli bir yaşam sürülmesi tavsiye edilir. Ortaya çıkabilecek problemlerin erken dönemde doktora bildirilmesi gerekir.

İdrar Kaçırmanın İlaçla Tedavisi

İdrar kaçırma problemlerinde uygulan diğer bir tedavi yöntemi ilaçla tedavidir. Bu genellikle sıkışma tarzı idrar kaçırması olan kadınlara uygulanan bir tedavi olmakla beraber son dönemde ortaya çıkan yeni ilaçlarla beraber eforla ortaya çıkan tiplerde kullandığımız tedavilerde mümkündür. Aktif mesane olarak halk arasında bilinen ve ani sıkışma ve tuvalete yetişemeden idrar kaçırma şeklinde karşımıza çıkan idrar kaçırma problemi daha çok genç kadınlarda ortaya çıkmakla beraber her yaşta görülebilir.

Benzer bir inceleme yöntemi ve sırası izlendikten sonra bu hastalarımız genellikle ilaç tedavisine iyi yanıt verir. İdrar inkontinansı kadınlarda beden ve ruh sağlığı açısından mutlaka düzeltilmesi gereken problemlerdir.

Öksürme daha çok stres inkontinans dediğimiz eforla ortaya çıkan idrar kaçırma tipidir ve tedavi sonuçları yüz güldürücüdür. Hapşırırken idrar kaçırma benzer şekilde efor nedeniyle ortaya çıkan idrar kaçırma tipi ve benzer tedavi yöntemlerini izlemek gerekir. Bu konuda kullanılan ilaçların çeşitliliği son zamanlarda artmıştır. Çok ciddi yan etkileri olamamakla beraber bu ilaçların etkileri ve yan etkileri kişiden kişiye değişir. Bazen bir hastaya çok iyi gelen bir ilacın benzer problemi olan diğer hastalarda fayda etmediği görülmektedir veya yan etkilerin bir hastada hiç çıkmazken başka bir hastayı çok fazla etkilediği karşımıza çıkabilmektedir.

İdrar Kaçırma Ameliyatı Ankara

Bu nedenle kadınlarda idrar kaçırma problemleri üroloji polikliniklerinde incelenmeli ve aynı doktorla sabırla tedavi arayışına girilmelidir. Bazen basit bir ilaç değişikliği  ile beraber problemlerin ortadan kalktığını görmekteyiz. Günümüzde kadınlarda idrar kaçırma şikâyetleri, basit tedavilerle beraber yüz güldürücü tatminkâr sonuçlar vermektedir.

Yorum Yok

Yorum Yazın